Sve što treba da znate o artroplastici kolena: Zamena zgloba, oporavak i vrste endoproteza

Šta je artroplastika kolena?

Artroplastika kolena je hirurški postupak koji se primjenjuje kod pacijenata sa ozbiljnim oštećenjima zgloba koja se ne mogu tretirati regenerativnom medicinom. Ova operacija se preporučuje pacijentima koji imaju jake bolove i ograničeno kretanje, čak i u mirovanju, što znatno narušava njihov kvalitet života. Najčešći uzrok ovim tegobama je osteoartritis ili artroza kolena.

Uzroci i simptomi gonartroze

Gonartroza predstavlja oštećenje hrskavice i kosti ispod nje, često praćeno stvaranjem koštanih izraslina (osteofita). Simptomi uključuju bol, otežano hodanje i nestabilnost zgloba. Kod uznapredovale bolesti dolazi do deformiteta potkolenice. Ona pogađa značajan broj starijih od 55 godina, a smatra se jednim od vodećih uzroka invaliditeta, posebno kod žena.

Vrste i uzroci gonartroze

Postoje primarna i sekundarna gonartroza, gdje prvobitna ima degenerativni karakter, dok se sekundarna javlja nakon povreda ili upalnih bolesti poput reumatoidnog artritisa. Rizike pojačavaju genetika, gojaznost, starost i stil života. Sve veći broj gojaznih ljudi i produžen životni vijek doprinose češćem javljanju artroze kolena.

Kako se izvodi artroplastika kolena?

Totalna artroplastika zgloba kolena (TKA) podrazumijeva zamjenu oštećenih površina kolena endoprotezom. Tokom operacije se oblikuju površine za ugradnju komponenti endoproteze, dizajniranih da omoguće stabilan, bezbolan i funkcionalan zglob. Postoje dvije glavne vrste endoproteza: CR (zadržava zadnji ligament, koristi se kod blažih oštećenja) i PS (za teže slučajeve gdje se uklanjaju oba ligamenta). Materijali endoproteza su biokompatibilni i dugotrajni.

Oporavak i važnost izbora hirurga

Operacija traje od sat do dva sata, u zavisnosti da li se radi o jednom ili oba kolena, i obavlja se u opštoj ili spinalnoj anesteziji. Oporavak traje otprilike mjesec dana do potpunog odbacivanja pomagala za hod. Cementne proteze su najčešće kod starijih pacijenata u ovom dijelu Evrope, jer pružaju bolje prianjanje i brži oporavak, a traju i preko 15-20 godina. Važno je da hirurg bude iskusan, sposoban da spriječi i riješi komplikacije operacije, jer loše izvedene intervencije mogu dovesti do ozbiljnih posljedica.