Sve što treba da znate o koronarnoj bolesti srca: simptomi, dijagnoza i savremene metode lečenja

Šta je koronarna bolest srca?

Koronarna bolest srca najčešće nastaje zbog ateroskleroze – taloženja masnih naslaga i stvaranja plaka unutar zidova koronarnih arterija. Ovaj proces sužava arterije (stenoza), smanjujući protok krvi i kiseonika do srčanog mišića. Nedostatak kiseonika može oslabiti srce, naročito tokom fizičkog napora, uzrokujući bolove u grudima poznate kao angina pektoris, koji se mogu širiti u vilicu i ruke. Potpuno zatvaranje arterije izaziva infarkt srca.

Ko je u zoni rizika?

Povišen holesterol, dijabetes, hipertenzija, pušenje i porodična sklonost su glavni faktori rizika za pojavu ateroskleroze i koronarne bolesti. Svaka osoba koja primeti bolove u grudima treba odmah da potraži lekarsku pomoć.

Dijagnostika i lečenje

Kardiolog može preporučiti brojne pretrage, uključujući koronarografiju, radi preciznog utvrđivanja stanja krvnih sudova. Lečenje obuhvata lekove, hiruršku koronarnu bajpas intervenciju ili perkutanu transluminalnu koronarnu angioplastiku (PTCA), pri čemu se suženi krvni sudovi šire balonom, a po potrebi se ugrađuje stent koji drži arteriju otvorenom.

PTCA procedura i stentiranje

PTCA se izvodi uz lokalnu anesteziju, obično kroz prepone ili pregib ruke, uz vođstvo kardiologa. Balon na vrhu katetera širi sužene arterije, a u slučaju težih suženja postavlja se metalni stent, koji ostaje trajno u krvnom sudu. Tokom intervencije koristi se antikoagulant (heparin) radi sprečavanja krvnih ugrušaka.

Nakon intervencije

Pacijent se već isti dan može dići iz kreveta i, ukoliko je ugrađen stent, boravi u bolnici na praćenju. Nakon otpusta preporučuju se normalne aktivnosti uz pridržavanje lekarskih saveta.

Restenoza i stentovi obloženi lekovima

U 15-30% slučajeva može doći do ponovnog suženja arterija, poznatog kao restenoza, što zahteva dodatnu terapiju. Stentovi obloženi lekovima poput Paclitaxela smanjuju rizik od ove pojave tako što preveniraju neželjeni rast vaskularnog tkiva.

Česta pitanja

Stent se ne pomera i ne rđa jer je napravljen od nerđajućih nemagnetnih metala. Pacijenti mogu prolaziti kroz detektore metala bez problema. Povratak na posao obično je moguć nakon nekoliko dana, a fizička aktivnost treba biti u skladu sa savetima lekara. Magnetna rezonanca ili skener su dozvoljeni uz obavještavanje lekara o ugrađenom stentu. Ishrana treba da sadrži manje životinjskih masti i više hrane sa niskim holesterolom, poput ribe, kako bi se smanjili faktori rizika i podržao oporavak.